Inzet van vrijwilligers

INZET VAN VRIJWILLIGERS

Veel gemeenten maken in preventieprojecten gebruik van de inzet van vrijwilligers. Dat heeft veel voordelen, maar onder gemeenten leven er toch ook veel vragen. Zoals: hoe houd je vrijwilligers gemotiveerd en voorkom je verloop? Hoe zorg je dat ze werken vanuit de visie van de gemeente? Hoe monitor je de activiteiten die ze uitvoeren?

INSPIRERENDE VOORBEELDEN

In verschillende gemeenten zetten gemeenten al op een inspirerende manier vrijwilligers in. In Enschede zijn vrijwilligers een belangrijk onderdeel van het Solidariteitspact. In Almere zijn vrijwilligers de spil van een project waarbij huis-aan-huis domeinoverstijgende gesprekken worden gevoerd met inwoners. En in Maastricht vormen vrijwilligers de kern van het project Budgetkring.

Hieronder leest u meer over deze projecten.

ENSCHEDE: SOLIDARITEITSPACT

Versterken samenwerking met vrijwilligersorganisaties

Wat: Gemeente Enschede heeft een Solidariteitspact gesloten voor publiek-private samenwerking met maatschappelijke, kerkelijke en particuliere organisaties. Veel van deze organisaties werken met vrijwilligers.

Wie: De gemeente werkt hiervoor samen met particuliere, maatschappelijke en kerkelijke vrijwilligersorganisaties die met de doelgroep in aanraking komen.

Hoe: Vrijwilligersorganisaties vormen voor de gemeente een brug naar de doelgroep. Vrijwilligersorganisaties zijn voor deze mensen namelijk gemakkelijker te benaderen. De vrijwilligersorganisaties worden sneller gezien als als onpartijdig. Ook nemen vrijwilligers meer tijd voor een gesprek. Ze komen bij de mensen thuis, maken een praatje en leggen dingen uit. Jowan, een deelnemer van Humanitas thuisadministratie, zegt hierover: “Bij Humanitas wordt je als persoon behandeld – ze hebben aandacht voor mijn hele situatie en gaan dan samen met mij kijken wat de beste oplossing zou kunnen zijn. Ze hebben ook meer tijd, en meer gevoel. Bij de stadsbank ben je een nummertje. Die zijn niet geïnteresseerd in jou als persoon, ze willen gewoon dat je met documenten en bewijzen op de proppen komt zodat het bij hun procedures past. ‘lever het allemaal maar aan’ is hun motto. Nou, dat is moeilijk als je in zo’n situatie zit.

Wanneer de problemen van de mensen te groot worden voor de vrijwilligers verwijzen zij de mensen door naar de officiële instanties. Als het nodig is gaan de vrijwilligers mee naar het intakegesprek. Het komt ook voor dat de officiële instanties de mensen juist verwijzen naar Humanitas. Jowan melde zich aanvankelijk bij de stadsbank maar werd verwezen naar Humanitas: “Ik probeerde eerste om het allemaal zelf te regelen; had me dus al aangemeld bij de stadsbank. Maar ik kwam er niet uit. Het was te complex. Toen werd ik verwezen naar Humanitas, en dat is voor mij vele malen belangrijker geweest dan de stadsbank. Zij helpen me echt.”

Enschede organiseert ongeveer drie Solidariteitsconferenties per jaar waarbij de organisaties onderwerpen op de agenda zetten, kennis uitwisselen en activiteiten afstemmen. Hierdoor weten de organisaties elkaar, de gemeente en andere instanties beter te vinden. Robert, vrijwilliger van Humanitas thuisadministratie, zegt hierover: “De bijeenkomsten zijn nuttig, om wat tips te krijgen en een beetje een netwerk op te bouwen. Ik heb bijvoorbeeld goed contact met wijkcoaches; daar krijgen wij binnen Humanitas alle ruimte voor. Dat is ook goed, het helpt ons bij ons werk.”

 

ALMERE: ACHTER DE VOORDEUR

De inzet van vrijwilligers voor vroegsignalering en preventie

Wat: Vrijwilligers zijn de spil van het Almeerse project Achter de voordeur, waarbij vrijwilligers langs de deuren gaan om mensen met schuldenproblematiek op te sporen. De gesprekken zijn domeinoverstijgend: er wordt ook gesproken over bijv. lichamelijk en psychisch welbevinden, participatie en/of de kinderen. Vrijwilligers kunnen de huishoudens op een gelijkwaardige manier benaderen. Hierdoor stellen de huishoudens zich eerder open voor hulp bij het aanpakken van financiële problemen. De huishoudens voelen zich begrepen door de vrijwilligers.

Wie: De Vrijwilligers- en Mantelzorg Centrale Almere biedt de vrijwilligers de nodige ondersteuning:

  • De vrijwilligers worden professioneel opgeleid en krijgen gesprekstraining.
  • De eerste keer dat een vrijwilliger de deuren langs gaat loopt er ervaren professional mee.
  • De gesprekken met de huishoudens worden gevoerd aan de hand van ondersteunend materiaal dat de gemeente/VMCA ter beschikking stelt.
  • De VMCA organiseert regelmatig een bijeenkomst voor alle vrijwilligers van het project. Dit biedt de vrijwilligers de gelegenheid om informatie uit te wisselen met elkaar. Ook de preventiemedewerker van de gemeente is op deze bijeenkomsten aanwezig.

Hoe: De vrijwilligers gaan huis-aan-huis om met de huishoudens te spreken over de financiële situatie en geven domeinoverstijgend adviezen aan de huishoudens. Als daar behoefte aan is stellen de vrijwilligers samen met het huishouden een plan van aanpak op. De huishoudens gaan hier vervolgens zelf mee aan de slag. De vrijwilliger komt na een aantal weken terug voor een nazorg-gesprek. De huishoudens worden vooraf middels een brief op de hoogte gebracht van de komst van de vrijwilligers. In deze brief wordt benadrukt dat veel bewoners in de wijk te maken hebben met financiële problemen en dat het dus niet nodig is om je hiervoor te schamen. Ook is in de brief opgenomen dat de vrijwilligers een incentive  meenemen waarmee de huishoudens kunnen deelnemen aan gratis activiteiten voor kinderen en volwassenen. In de wijk waar het project Achter de voordeur wordt uitgevoerd hebben de vrijwilligers een eigen locatie tot hun beschikking. Hier kunnen de vrijwilligers terecht tussen de gesprekken door terecht; om even pauze te houden of om met elkaar te overleggen. Lees hier meer over het project (onder het kopje: Achter de Voordeur).

MAASTRICHT: BUDGETKRING

Aanpakken van financiële problemen onder leiding van een vrijwilliger

Wat: Deelnemers van de Budgetkringen komen onder leiding van een getrainde kringbegeleider regelmatig bijeen. Tijdens de bijeenkomsten gaan de deelnemers concreet aan de slag om hun financiën anders aan te pakken.

Wie: De kringen worden geleid door vrijwilligers, niet zelden zijn dat deelnemers uit het vorige seizoen. In Maastricht zijn verschillende budgetkringen actief.

Hoe: Het gaat om allerlei praktische zaken waar meteen voordeel te behalen is, zoals budgetteren, handig inkopen, zuinig met energie en het huishouden goed en goedkoop draaien. Daarnaast leren deelnemers ook anders om te gaan met problemen, opkomen voor zichzelf en beter in hun vel te zitten. Door budgetproblemen in een bredere context te plaatsen en ze te benaderen als een levensvraagstuk, in plaats van louter een financieel vraagstuk, zijn duurzame veranderingen mogelijk. Klik hier voor de website van het project.